Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç

Blog Article

Basın kartı nasıl alınır? Göreve bağlı, serbest ve sürekli kart türleri, başvuru şartları, gerekli belgeler ve Komisyon süreci bu rehberde toplandı.

Gazeteciler için basın kartı, gazetecilik kariyerinin resmî imzası niteliğindedir. Resmî ve özel bütün kuruluşlar tarafından kabul edilen bu kimlik , eksiksiz hazırlıkla başvurulduğunda çok daha kolay biçimde edinilebilir .

Bu kapsamlı yazıda ; kart türlerini, aranan nitelikleri , medya kuruluşlarında aranan kriterleri , adım adım başvuru sürecini , başvuruları karara bağlayan Komisyonun nasıl karar verdiğini ve kartın geri alındığı durumları yürürlükteki düzenlemeler ışığında ele alıyoruz . Hedefimiz , yazıyı bitirdiğinizde başvurunuzu eksiksiz biçimde yapabilmeniz .

Basın Kartı Nedir?

Basın kartı; 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek maddelerine dayanan, İletişim Başkanlığınca düzenlenen ve resmî ya da özel tüm kuruluşlarca geçerli sayılan bir gazeteci kimliğidir. Kamuoyunda sıklıkla "sarı basın kartı" olarak da bilinir .

Kart, kişinin kendi başına edinebileceği bir belge değildir. En yaygın kart türünde kişinin bir medya kuruluşunda fikir işçisi sözleşmesiyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki şartları sağlaması gerekir. Yani başvuru iki yönlü bir değerlendirmedir: hem başvuran hem işveren değerlendirilir.

Sarı Basın Kartı Ne Anlama Gelir?

Gündelik dilde kullanılan "sarı kart" tabiri, yönetmelikte ayrı bir tür olarak geçmez ; kartın geleneksel rengine atıfla ortaya çıkmış yaygın bir adlandırmadır . Mevzuatta toplam beş tür sayılır ve pratikte "sarı kart" dendiğinde çoğunlukla göreve bağlı basın kartı anlaşılır .

Basın Kartını Düzenleyen Mevzuat

Kartla ilgili düzenlemelerin kaynağı, 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Bu maddelere dayanılarak hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konmuş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır . Bu düzenleme , 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırmıştır .

Yönetmelikte 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeni hükümler eklenmiştir. Bu değişikliklerle ; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının hesaba katılacağı hükme bağlanmış , Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar yeniden tanımlanmış ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı eklenmiştir .

Temel kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu (ek maddeler)
Yönetmelik: 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe giren yönetmelik
Son değişiklik: 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 6/6/2024)
Çalışma ilişkisi: 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlar Kanunu
Meslek etiği: 195 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre belirlenen basın ahlak esasları

Bilmeniz gereken bir ayrıntı: Düzenlemeler değişikliğe açık olduğundan, başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden yürürlükteki son hâli doğrulamanız önemlidir.

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Yönetmeliğin 6. maddesine göre toplam beş kart türü bulunur . Her türün kimlere verildiği ve istenen nitelikler farklılık gösterir . Hangi türe başvuracağınızı bilmek, zaman kaybını önler.

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Bir medya kuruluşuna bağlı olarak çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarına ve enformasyon görevlilerine verilen karttır. En yaygın kart türü budur; adayın genel şartların hepsini karşılaması gerekir. TRT üzerinden yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı aranmaz .

2. Süreli Basın Kartı

Görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensuplarına verilir. Kart talep edenin; medya kuruluşunca görevlendirildiğini kanıtlaması, 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin bulunması ve kuruluşunun merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu sunması gerekir. Kart, görev süresini aşmamak üzere verildiği yılın sonuna kadar geçerlidir .

3. Geçici Basın Kartı

Görev bölgesi Türkiye olmayan, fakat haber takibi için bir süreliğine ülkeye gelen yabancı medya çalışanları bu kartı alabilir. Kart, görev süresi esas alınarak üç ayı geçmemek üzere verilir ve gerektiğinde bir defaya mahsus uzatılabilir .

4. Serbest Basın Kartı

Geçici bir süreyle çalışmayan ya da yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı medya mensuplarına verilir. Serbest kart başvurusunun, en az bir yıl çalışılan kuruluştan işten çıkıştan sonra bir ay içinde yapılması şarttır . Verilecek kartın süresi , önceki kart sahipliği süresine göre farklılaşır:

5 yıla kadar kart sahipliği olanlara 12 aylık kart
Kart kıdemi 5 ila 10 yıl olanlara 18 ay süreli kart
10 yılı aşkın kart sahipliği olanlara 24 aylık kart

Yurt dışında serbest gazetecilik yapanlarda ise gazetecilik faaliyetinin ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından teyit edilmesi aranır .

5. Sürekli Basın Kartı

En az 18 yıl mesleki hizmeti bulunan medya mensupları ile Seçim Yazılımı en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine ömür boyu verilen karttır. Bu süre hesaplanırken serbest kartla geçen dönemlerin yalnızca 24 aya kadar olan kısmı sayılır . Sürekli kart için bir kuruluşta çalışıyor olma şartı bulunmaz; ancak yabancı medya mensuplarına sürekli kart verilemez.

Basın Kartı Şartları Nelerdir?

Başvurulan tür fark etmeksizin, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki ortak nitelikler esas alınır . Bu koşullardan biri bile eksikse başvuru olumsuz sonuçlanır:

En az 18 yaşında olmak.
En az lise veya eşdeğeri bir okulu bitirmiş olmak.
Kısıtlılık veya kamu hizmetinden yasaklılık hâli bulunmamak.
Kasten işlenmiş bir suç nedeniyle 5 yıl veya üzeri hapis cezası almamış olmak.
Şantaj, hırsızlık, sahtecilik, dolandırıcılık, rüşvet, zimmet gibi yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giymemiş olmak.
3713 ve 6415 sayılı kanunlarda düzenlenen terör ve terör finansmanı suçlarından hüküm giymemiş olmak.
5187 sayılı Kanun'un 25. maddesinin ikinci fıkrasındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme yapmış olmak ve mücbir sebepler dışında bir aydan fazla ara vermeden çalışmak.
Medya dışı herhangi bir ticari işle uğraşmamak.

Sözleşme ve ticari faaliyet şartları ; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi unvanıyla başvuranlardan bunlara ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .

Başvurularda en sık rastlanan eksiklik, sözleşmenin fikir işçisi statüsüne uygun düzenlenmemesidir . Süreç başlamadan önce iş sözleşmenizi bir kez daha gözden geçirin .

Kart Alamayacak Olanlar Kimlerdir?

Medya alanında hizmet vermeyen özel sektör şirketlerinin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart verilmez . Mesela bir şirketin kurumsal iletişim biriminde çalışan editör, içerik üretse bile bu kapsamda başvuru yapamaz .

Kurum Şartları: Gazete, Ajans, RTV ve İnternet Haber Siteleri

Kişisel şartları sağlamak sürecin yalnızca yarısıdır; başvuranın çalıştığı kuruluşun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki şartları sağlaması gerekir. Buna ek olarak kuruluşun türüne ve büyüklüğüne göre kart alabilecek unvan listesi ve kişi sayısı ayrı ayrı belirlenmiştir .

Gazete ve Dergiler

Basılı yayınların ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunması , beyannamede belirtilen aralıklarla aksatmadan yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini aşmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması şarttır . Kart verilecek kişi sayısı , gazetenin yüzölçümüne ve yayın periyoduna göre hesaplanır ; örneğin yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru işleme konmaz.

Haber ve Fotoğraf Ajanslarında Durum

Ajans niteliğindeki kuruluşların; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci istihdam etmesi ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi yapmış olması şarttır. Geniş abone ağına ve en az on deneyimli gazeteciye sahip büyük ajanslarda kontenjan sınırı bulunmaz.

Radyo ve Televizyon Kuruluşları

RTV şirketlerinin 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması şarttır . Ulusal yayın yapanlarda kontenjan sınırı yoktur ; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart verilebilir . Haber birimi dışında görev yapanlara, listedeki unvanlarda olsalar dahi kart verilemez.

İnternet Haber Sitelerinde Şartlar

Çevrim içi haber yayıncılarının; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa iletmesi, haber paylaşımı amacına özgülenmiş olması , yayının sürekli erişilebilir olması , özgün ve güncel günlük haber ya da yorum barındırması ve sayfa içeriklerinin başka yayından aynen alıntı barındırmaması zorunludur . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına göre belirlenir :

4 sigortalı çalışanı olan sitelerde imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi ile 4 çalışan
5 ile 9 arası sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 9 çalışan
10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz

İnternet haber sitelerinde kart alabilecek unvanlar arasında muhabir ve editörlerin yanında video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni nesil pozisyonlar da sayılmıştır.

Adım Adım Basın Kartı Başvurusu

Süreç elektronik ortamda yürütülür , İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince işleme alınır ve genel hatlarıyla şu adımlardan oluşur :

İlk iş türü seçin: Çalışma durumunuza göre göreve bağlı, serbest veya sürekli kartın hangisine başvuracağınıza karar verin.
Evrakları toplayın: Güncel vesikalık fotoğrafınızı, en az altı aylık mesleki çalışma örneklerinizi ve sözleşme bilgilerinizi hazır edin.
Elektronik beyanname: Başkanlığın sitesindeki başvuru sistemine girerek beyannameyi doldurun, fotoğrafı ve çalışma belgesini yükleyin.
Onay aşaması: Beyannamenin medya kuruluşunun yetkili kişisince onaylanması gerekir; bazı kuruluşlar bunu doğrudan elektronik ortamda yapar.
Ön inceleme: Bölge müdürlüğü dosyanızı kontrol eder ve gerekirse Adli Sicil, SGK, Basın İlan Kurumu gibi kurumlardan bilgi toplar.
Komisyon kararı: Engel bulunmayan dosyalar Basın Kartı Komisyonuna gönderilir ve başvurunun kabulüne ya da reddine burada karar verilir.
Teslim: Kabul edilen başvurularda kart basılarak Başkanlığın duyurduğu usulle sahibine ulaştırılır.

Eksik ya da uygunsuz bulunan başvurular Komisyona gitmeden reddedilir ve sonuç beyannamede verilen iletişim bilgileri üzerinden başvurana bildirilir. Eksiklikler tamamlandığında yeniden başvuru mümkündür .

Yurt dışında yaşayan Türk basın mensupları , başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa sunarak başvurur . Yabancı gazeteciler ise Başkanlığın sitesindeki kendilerine özel elektronik formu kullanır ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf sisteme yüklenir .

Basın Kartı Komisyonu ve Değerlendirme Süreci

Basın Kartı Komisyonu, Başkanlığı temsil eden üyeler, basın-yayın meslek kuruluşlarının temsilcileri, sürekli kart sahipleri, sendika temsilcileri ve iletişim fakültesi dekanları ya da kart sahibi gazeteciler arasından seçilenlerle toplam 19 üyeden teşekkül eder. Üyelerin görev süresi iki yıldır.

Yılda asgari üç olağan toplantı yapılır, ayrıca olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
Toplantı için en az 13 üyenin katılımı gerekir; toplantılar uzaktan erişimle de yapılabilir.
Karar için katılanların salt çoğunluğu yeterlidir; çekimser kalmak mümkün değildir.
Dosyalar toplantıdan en az beş gün önce üyelerin incelemesine sunulur.
Reddedilen başvuruların gerekçesi tutanakta yer alır.

İnceleme sırasında başvuranın niteliklerine, mesleki çalışmalarına, eserlerine ve ödüllerine ek olarak çalıştığı kuruluşun özelliklerini de göz önünde bulundurur . İnternet haber sitesi çalışanlarında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da dikkate alınır. Bu nedenle trafiği düşük bir sitede çalışmak, kurumsal kriterler tamam olsa bile kararı zorlaştırabilir.

Basın Kartının Sağladığı Haklar ve Kolaylıklar

Kartın ilk ve en önemli işlevi, mesleki kimliğin tüm kurumlar nezdinde resmî olarak tanınmasıdır . Bunun yanında mevzuatta doğrudan yer alan birkaç önemli hak vardır :

Basın trafik kartı: Talep eden kart sahipleri basın trafik kartı alabilir; kullanım esasları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığınca ortaklaşa belirlenir.
Hizmet damgalı pasaport: Yönerge kapsamında yurt dışı görevlendirmesi olan kart sahipleri ve sürekli kart sahipleri bu pasaporttan yararlanabilir.
Resmî kimlik niteliği: Kart, tüm resmî ve özel kuruluşlarca kabul edilen resmî bir kimlik belgesidir.
Erişim kolaylığı: Kamu kurumlarının basın etkinliklerinde ve akreditasyonlarda kart, gazeteci olduğunuzu tek başına kanıtlar.

Burada sık yapılan bir karıştırmaya dikkat çekelim: Fikir işçilerinin kıdem tazminatı, izin ve ihbar hakları karta sahip olmaktan değil, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki çalışma ilişkisinden kaynaklanır . Henüz kart almamış bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanabilir. Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine tanıdığı indirim veya ücretsiz hizmetler ise yerelden yerele değişir ; güncel durumu ilgili kurumdan teyit etmeniz en sağlıklısıdır.

Basın Kartı Kaç Yıl Geçerli? Yenileme ve Kayıp Durumu

Yürürlükteki kurallara göre basılan kartın geçerlilik süresi on yıl olarak belirlenmiştir. Süresi biten kartlar, kişi şartları korumaya devam ediyorsa Komisyona gitmeden Başkanlıkça yenilenebilir . Sürekli türdeki kart ise ömür boyu taşınır; sadece kartın kendisinin tazelenmesi gerekebilir.

Kaybolan veya kullanılamayacak hâle gelen kartlar için Başkanlığa başvurarak yeni kart alabilirsiniz. Kayıp hâlinde dilekçeye kaybı gösteren tutanak veya kayıp ilanı ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge eklenir . Önemli bir sınır: kayıp veya yıpranma nedeniyle yenileme başvurusu bir takvim yılı içinde en çok iki kez mümkündür .

Kart ve hizmet bedeli konusunda yönetmelik, maliyeti geçmeyecek şekilde kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini belirtir . Geçerli ücret Başkanlıkça ilan edildiğinden, başvuru ekranındaki bilgiyi esas almanız en doğrusudur .

Basın Kartının İadesi ve İptal Edildiği Durumlar

Kart sahibinin iş yeri veya unvanı değiştiğinde , değişiklik en geç bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak bildirilmelidir . Kart ayrıca; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde otuz gün içinde Başkanlığa teslim edilir. Eski kart teslim edilmedikçe yeni başvuru değerlendirilmez .

Başkanlık kartı şu hâllerde iptal eder:

Kart sahibinin genel şartları taşımadığının veya bu nitelikleri sonradan kaybettiğinin anlaşılması
Çalışılan kuruluşun gerekli kurumsal şartları artık sağlamaması
Kartın veya karta bağlı kartların bir başkasına kullandırılması
Basın ahlak esaslarının ihlali üzerine Komisyonca iptale karar verilmesi

Basın ahlak esaslarının çiğnenmesi gerekçesiyle iptal kararı verilen gazeteciye, kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıl geçmedikçe yeniden kart verilemez. Komisyon, olayın niteliğini dikkate alarak doğrudan iptal etmek yerine uyarı yoluna da gidebilir. Ayrıca dizgi, renk ve şekil bakımından resmî karta benzeyen kart düzenleyen veya kullananlar hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur ; bu kişilere soruşturma ya da kovuşturma sonuçlanana dek kart verilmez .

Herkes Gazeteci Değil: Özel Statüler ve Farklı Kurallar

Kapsam, sahada çalışan gazetecilerden çok daha geniştir; yayın sahipleri, kamu kurumlarının enformasyon birimlerinde çalışanlar ve bazı meslek örgütü yöneticileri de karta başvurabilir. Her grup için kendine özgü koşullar geçerlidir .

Kamu Kurumlarının Enformasyon Personeli

Kamu kurumlarının enformasyon hizmetlerinde görev yapan çalışanlar , bu sıfatla başvurabilir . Beyannamenin üst yönetici tarafından onaylanmış olması ve görev yapılan birimi ile kadro unvanını gösteren görev yazısının ibraz edilmesi gerekir . Komisyon bu başvurularda başvuranın unvanına ve yürüttüğü görevin medyayla ilişkili olup olmadığına özellikle odaklanır; sadece unvan tek başına yetmez .

Süreli Yayın Sahipleri ile RTV Yönetim Kurulu Başkanları

Süreli yayınların sahipleri veya tüzel kişi temsilcileri ile radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Bu kişilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları aranmaz ; fakat yaş, eğitim ve adli sicil gibi öteki şartlar aynen uygulanır .

Sendika, Dernek ve Vakıf Yöneticileri

Faaliyet alanları medya olmak kaydıyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yöneticileri de başvuru yapabilir . Buna karşılık kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara kart verilmez .

Kurumların Denetimdeki Sorumlulukları

İletişim Başkanlığı, kart sahiplerinin şartları sürdürüp sürdürmediğini belirli aralıklarla kontrol eder . Yayın kuruluşları, talep üzerine kartlı çalışanların isim, unvan, kart numarası ve sözleşme bilgilerini kapsayan onaylı bir listeyi iletmekle yükümlüdür . İnceleme sırasında mesleki çalışmalar da talep edilebilir ; bildirimi aksatan kuruluş sahibi uyarı alır.

Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler

Başvuru düğmesine basmadan önce aşağıdaki listeyi baştan sona kontrol etmeniz, zaman kaybını ciddi biçimde engeller:

18 yaş ve lise mezuniyeti şartlarını karşılıyorum.
Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
5953 kapsamında sözleşmeli ve sigortalı olarak çalışıyorum.
Altı aylık mesleki çalışma belgemi dijital olarak topladım.
Çalıştığım kuruluşun beyannamesi, düzenli yayını ve kontenjanı uygun.
Unvanım, kuruluş türüme göre kart alabilecek unvanlar listesinde yer alıyor.
İade gereken eski bir kartım ya da yapılmamış bir bildirimim bulunmuyor.

Bu maddelerden herhangi birinde tereddüt varsa , önce eksikliği tamamlayıp sonra başvurmak zaman kazandırır. Zira ret alan bir başvuru yeniden başvuruyu mümkün kılsa da bir sonraki Komisyon toplantısını beklemenizi gerektirir.

Başvurunun Reddedilmesine Yol Açan Hatalar

Ret kararlarının önemli bir kısmı , basit bir kontrolle engellenebilecek hatalardan kaynaklanır . Sahada en çok görülen hatalar ve çözüm yolları aşağıdadır:

Yanlış sözleşme türü → Sözleşmenizin 5953 sayılı Kanun'a uygun fikir işçisi sözleşmesi olduğundan emin olun.
Zayıf çalışma örnekleri → Altı ayı kapsayan, adınızın açıkça göründüğü özgün içerikler sunun.
Kuruluşun nitelik kaybı → Yayın organının sigortalı çalışan sayısı ve yayın düzenliliği gibi kriterleri önceden inceleyin.
Bir aydan uzun çalışma boşluğu → İş değiştirirken arayı bir ayı geçirmeyin; geçecekse serbest kart seçeneğini değerlendirin.
Geç bildirim → Değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde bildirimi mutlaka yapın.
Eski kartı iade etmemek → Yeni başvurudan önce iade edilmesi gereken kartı teslim edin; aksi hâlde başvuru işleme alınmaz.

Pratikte şöyle bir tablo sıkça yaşanır: Yerel bir gazetede iki yıl çalışan bir muhabir , kurumdan ayrıldıktan yaklaşık altı hafta sonra yeni bir yayında göreve başlıyor. Bir aylık sınır geçtiği için ara vermeden çalışma koşulu sağlanamıyor. Bu kişi işten ayrıldığı ilk ay içinde serbest kart için başvursaydı , sürekliliğini koruyabilirdi .

İnternet Haber Siteleri İçin Basın Kartı: Yayıncıların Bilmesi Gerekenler

2022 tarihli kanun değişikliğinin ardından internet haber siteleri süreli yayın olarak tanımlandı ve bu sitelerin çalışanları da karta başvurma hakkı kazandı . Yine de her haber sitesi doğrudan uygun sayılmaz. Sitenizin çalışanlarının kart alabilmesi için şu adımları tamamlamanız önemlidir:

Yasal kayıt: Savcılığa beyanname verip alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa sunun.
Künye ve şeffaflık: Sitede künye bilgilerini eksiksiz yayımlayın ve imtiyaz sahibi ile sorumlu müdürü açıkça belirtin.
Sigortalı kadro: 5953 sayılı Kanun kapsamında en az dört sigortalı çalışan, kart başvurusunun asgari eşiğidir.
Özgün ve güncel içerik: Ajans metinlerini veya başka sitelerin haberlerini birebir kopyalamak yerine özgün günlük içerik üretin.
Kesintisiz yayın: Sitenin erişim dışı kalmaması için güvenilir bir altyapı ve yedekleme kullanın.
Ölçülebilir okur: Tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme verileri değerlendirmeye girdiğinden analitik kayıtlarınızı düzenli tutun.

Bir internet haber sitesi için bu şartların önemli bir kısmı , sitenin teknik altyapısıyla iç içedir. Künye yönetimi, düzenli içerik akışı, yüksek erişilebilirlik ve trafik raporları , site sahipleri için sürekli takip edilmesi gereken başlıklardır .

Sıkça Sorulan Sorular

Basın kartı için lise mezuniyeti yeterli mi?

Üniversite mezuniyeti zorunlu tutulmamıştır. Yönetmelik eğitim şartı olarak lise veya dengi okul mezuniyetini arar ; dolayısıyla lise mezunları da başvuruda bulunabilir. Yine de Komisyon üretiminizi ve mesleki birikiminizi dikkate alır ; nitelikli iş örnekleri eğitim belgesi kadar değerlidir.

Basın kartı kaç ayda gelir?

Sabit bir süre yoktur. Talebiniz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine girer . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için süreç toplantı takvimine göre farklılaşır .

Serbest gazeteciler basın kartı alabilir mi?

Belirli şartlarla mümkündür. Serbest basın kartı, en az bir yıllık çalışma sonrası işinden ayrılıp süresinde başvuranlara ve resmî temsilcilik tarafından onaylanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere verilebilir . Kurumsal geçmişi bulunmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar bakımından bu yol açık değildir .

Kişisel blog veya YouTube kanalı ile kart alınır mı?

Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, tek başına bu çalışmalarla kart alamaz . Kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri şart koşar . Bununla birlikte şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü unvanıyla çalışan biri karta başvurabilir .

Kart için ne kadar ödenir?

Yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli tahsil edilebileceğini düzenler. Ücretin miktarı ve tahsil şekli Başkanlıkça ilan edilir; dolayısıyla güncel bilgiyi Başkanlığın resmî kanallarından kontrol etmelisiniz .

Basın kartı iptalinden sonra tekrar başvurulabilir mi?

Gerekçe ortadan kalkınca yeni bir başvuruda bulunulabilir. Ancak basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıl geçmeden yeni kart verilmez . Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki silinme veya arşiv işlemleri gerçekleşmedikçe kart verilemez.

Yabancı gazeteciler Türkiye'de basın kartı alabilir mi?

Evet. Görev alanına göre süreli veya geçici kart düzenlenir. Her iki kartta da çalışma izni, görevlendirme belgesi ve takdim mektubu gerekir; yabancılara sürekli kart ve basın trafik kartı verilmez .

Basın kartı; doğru türün seçilmesi, kişisel ve kurumsal şartların birlikte sağlanması ve belgelerin eksiksiz hazırlanmasıyla alınabilen resmî bir gazeteci kimliğidir. Süreci başlatmadan önce sözleşme durumunuzu, işvereninizin kurumsal şartlarını ve mesleki çalışma örneklerinizi netleştirmeniz, ret riskini büyük ölçüde azaltır .

Kart türleri, sorgulama, yenileme ve reddedilme durumunda izlenecek yollar hakkında daha fazla bilgi için basın kartı rehberini ziyaret edebilirsiniz. Başvuru ve resmî işlemlerde her zaman İletişim Başkanlığının resmî kanallarını takip edin; bu yazıdaki bilgiler yalnızca bilgi vermek içindir ve hukuki görüş yerine kullanılmamalıdır .

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page

BASıN KARTı BAşVURUSU: ŞARTLAR, BELGELER VE ADıM ADıM SüREç

Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç